|
Medyczne aspekty interseksualizmu (grupa
zaburzeń cielesno-płciowych)
Zebrane przez Glenna Bookera, 13 sierpnia 2002 r. w modyfikacji
Mileny Geben, 23 marca 2004r.
PRZEJDŹ
DO ZESTAWIENIA
Płeć (sex) jest wieloskładnikową strukturą, która uwarunkowana
jest wieloma czynnikami, nieprawidłowości w obrębie jej poszczególnych
składowych są przyczyną zaburzeń płci. Wyróżnia się następujące
komponenty płciowe:
CIELESNE
1) płeć genetyczna lub chromosomalna (XX, XY, i inne.);
2) płeć gonadalna (jajniki, jądra, gonady obojnacze lub niezróżnicowane);
3) płeć hormonalna (jakie i w jakich proporcjach wytwarzane są hormony,
np. androgeny, estrogeny itp.);
4) płeć germinatywna (wytwarzanie gamet: komórek jajowych, plemników,
bądź ich brak);
5) płeć genitalna:
a) zewnętrzna (penis/moszna, łechtaczka/wargi sromowe lub narządy
obojnacze);
b) wewnętrzna (np. pęcherzyki nasienne/nasieniowody i/lub pochwa/macica/jajowody,
mieszane formy lub ich brak);
6) płeć fenotypowa (drugorzędne cechy płciowe, np. owłosienie ciała,
piersi itp.);
7) płeć somatyczna (obraz antropometryczny stosunków cielesnych);
8) płeć mózgu (różnice w budowie mózgowia mające wpływ na determinację
płci psychicznej);
PSYCHICZNE
9) płeć psychiczna (gender) zależy od:
a) płci przypisanej (metryka, sposób wychowania),
b) tożsamości płciowej (indywidualnej preferencji - tego, jak i
kim się ktoś czuje).
Istotą interseksualizmu są zaburzenia w sferze cielesnej, sprzężone
bądź nie ze składową psychiczną, - stąd ich grupowa nazwa cielesno-płciowe.
Odrębną i autonomiczną grupę stanowią zaburzenia o charakterze psychiczno-płciowym,
pod postacią transseksualizmu i towarzyszącej mu dysforii płciowej,
będące wynikiem przeciwnej budowy mózgowia (płci mózgu, a konsekwencji
tożsamości płciowej) do płci cielesnej. Transseksualizm nie jest
przedmiotem tej strony stąd zainteresowanych odsyłam do stron poświęconych
temu zaburzeniu (dział linki).
"Medycyna" rozróżnia pięć dużych grup obojnactw:
1. Obojnactwo rzekome żeńskie (CAH i LOCAH lub PIA)
2. Obojnactwo prawdziwe (mozaicyzm XX/XY - genetyczny chimeryzm)
3. Obojnactwo rzekome męskie (AIS, PAIS, deficyt 5 alfa reduktazy
lub izolowany deficyt MIS, zespół Swyera)
4. Pełna (lub całkowita) dysgenezja gonad
5. Częściowa (lub mieszana) dysgenezja gonad
Takich wad można by wymieniać jeszcze sporo (hypo- i hypergonadyzmy,
dyshormonogenezy inne atypie).
Dr Anne Fausto-Sterling w artykule z 1993 r., trochę żartobliwie,
zaproponowała rozróżnienie pięciu płci (mężczyzn, kobiet, męskich
hermafrodytów, żeńskich hermafrodytów oraz hermafrodytów). Jednak
w swojej ostatniej książce Sexing the Body wycofała się z tego,
pisząc, że "nie jest już zwolennikiem nazywania kategorii dyskretnych
- męskich i żeńskich hermafrodytów oraz hermafrodytów - nawet w
kategoriach żartobliwych". Słusznym w kontekście interseksualności
jest rozróżnienie na płeć męską, żeńską oraz referencyjną (nieokreśloną),
o którą zabiegają ci spośród interseksualistów, dla których przynależność
do świata kobiet lub mężczyzn - sprzeczna jest z ich postrzeganiem
siebie w aspekcie posiadanej i odczuwanej płci.
PRZEJDŹ
DO ZESTAWIENIA
|